Een arbeidsongeval kan gebeuren door onverwachte veiligheidsrisico's die we soms over het hoofd zijn. Maar ook bij nieuwe technische ontwikkelingen. Dan kan een nieuw machineonderdeel onverwacht een calamiteit veroorzaken.

 

Een werknemer wordt getroffen door een machineonderdeel van een nieuw ontwikkelde machine tijdens de bouw van die machine. Het slachtoffer wordt met spoed overgebracht naar het ziekenhuis, maar letsel blijkt gelukkig een kneuzing. Toch had dit anders kunnen aflopen.

De Nederlandse arbeidsinspectie start, na de melding van het ongeval, een onderzoek op de plaats van het ongeval. De werkgever heeft de situatie tijdens het ongeval op zijn initiatief bevroren, zodat de ongevalsplek onaangeroerd bleef. De inspectie stelt vast dat een deel van de gebruikte hijsinstallatie in de machine ligt. De ringbout waaraan de hijshaak vast zat, is afgebroken. De ringbout heeft een schone breuk, er zijn geen vervormingen.

Uit de bij de werkgever opgevraagde gegevens blijkt dat het machineonderdeel dat werd gehesen, drie keer onder de maximale belasting van de ringbout zit (de maximumbelasting is in de ring geslagen). Het nieuw ontworpen hijsmiddel is nog niet voorzien van de CE-markering.

Een getuige zegt dat het onderdeel met het daarvoor ontworpen hijsmiddel in de machine werd gehesen. Dat zou dan aan de bovenzijde worden gemonteerd. Het onderdeel komt voor juiste locatie te zitten en wordt dan van binnenuit vastgezet. Plots volt een knal, de ringbout breekt af, waarna het onderdeel de medewerker die eronder staat, raakt. Het onderdeel wordt door de werknemers tot op de juiste locatie gehesen, waarna de takel handmatig wordt stilgelegd met een knop. De medewerkers bevonden zich onder het onderdeel, omdat dat moest bevestigd worden.

Uit het onderzoek blijkt dat de werknemers zelf moesten beoordelen of het onderdeel op de juiste locatie zat, om daarna de hijsinstallatie stil te leggen. Allicht heeft de hijsinstallatie op het ogenblik van het ongeval langer doorgetrokken, en werd daarmee onbedoeld het maximale hijsgewicht van de ringbout overschreden waardoor die afbrak.

De werkgever krijgt een boete omdat de werknemers onder de last stonden en er geen melding gebeurde over het ontbreken van een CE-markering van het hijsmiddel.

 

Wat zegt de Codex hierover?

Hier is Titel 4, arbeidsmiddelen voor het hijsen of heffen van lasten (art. IV.4-1 - IV.4-21), uit boek IV van toepassing (hoofdstuk I-III).

In geval van vast opgestelde arbeidsmiddelen moeten die zo worden opgesteld dat het risico beperkt wordt dat de lasten de werknemers raken of ongewild losraken.

De nodige maatregelen moeten genomen worden zodat werknemers zich niet onder hangende lasten bevinden, tenzij dat nodig is voor het goede verloop van de werkzaamheden.

Het is ook niet toegelaten om hangende lasten te verplaatsen boven niet beschermde werkplekken waar meestal werknemers zijn.

Als het niet anders kan voor het verloop van de werkzaamheden, moeten passende procedures uitgewerkt en toegepast worden.

Wanneer de bediener van het hijsmiddel van een niet-geleide last niet de volledige baan van de last kan volgen, moet een seingever aangewezen worden die met de bediener in verbinding staat om hem te leiden. Ook moeten organisatorische maatregelen worden genomen om botsingen van de last te voorkomen die de werknemers in gevaar kunnen brengen. 

Wanneer er bij een arbeidsmiddel geen CE-markering en CE-verklaring is, moet een nazicht gebeuren op het vlak van de minimumvoorschriften voor arbeidsmiddelen. Dit omvat een nazicht op het vlak van de 19 punten die opgenomen zijn in bijgaande lijst met minimumvoorschriften. Voor mobiele arbeidsmiddelen of hijs- en hefwerktuigen worden deze punten uitgebreid met enkele specifieke vereisten. Dan bestaat de verplichting een indienststellingsonderzoek te laten uitvoeren door een Externe Dienst voor Technische Controle. Dit omvat een nazicht op conformiteit.

 

Bronnen


Lees meer nieuws over: Preventie en bescherming , arbeidsveiligheid